Jak przestać mieć wyrzuty sumienia?

Niestety wyrzuty sumienia mogą bardzo negatywnie wpływać na zdrowie psychiczne i powodować ciągłe uczucie niezadowolenia. Zwykle wyrzuty sumienia związane są z poczuciem winy za pewne czynności lub myśli. Jak przestać mieć wyrzuty sumienia? Co najczęściej doradzają psychologowie w tym zakresie?

Czym są wyrzuty sumienia?

Wyrzuty sumienia najczęściej definiowane są jako nieprzyjemny stan emocjonalny, który powstaje ze względu na uświadomienie sobie, że dany czyn był sprzeczny z moralnością, etyką lub prawem. Wyrzuty sumienia mogą dotyczyć zarówno spraw błahych, jak i poważnych. Zgodnie z niektórymi teoriami uznaje się, że to właśnie wyrzuty sumienia są szczególnie istotne jako motywatory pewnych działań społecznych, a także przyznania się do winy. W ten sposób możliwe jest zresztą powstrzymanie innych ludzi od działania w sposób egoistyczny i skoncentrowany na własnych celach, a także niezgodny z normami społecznymi. Oczywiście niektórzy miewają wyrzuty sumienia dlatego że odczuwają swoją winę i mają wysokie poczucie moralności. Inni z kolei obawiają się konsekwencji własnych czynów, społecznej oceny i kary. Sporym problemem jest z kolei patologiczne poczucie winy, czyli ciągłe wyrzuty sumienia, które mogą być objawem choroby i złego stanu psychicznego. 

Co zrobić, aby nie mieć wyrzutów sumienia?

Czasami wyrzuty sumienia są potrzebne, ponieważ umożliwiają zrozumienie swoich błędów. Dotyczy to na przykład sytuacji niezgodnych z obowiązującym prawem (kradzieże, włamania, oszustwa), a także takich spraw jak zdrada, złe potraktowanie drugiego człowieka lub zwierzęcia, nieodpowiednie zachowanie. Zdarzają się jednak przypadki, gdy wyrzuty sumienia wcale nie są korzystne. Przykładowo u osoby z zaburzeniami odżywiania może pojawić się poczucie winy po zjedzeniu posiłku, a u osoby z zaburzeniem obsesyjno-kompulsywnym mogą wystąpić wyrzuty sumienia związane z niewykonaniem pewnych czynności w codziennych procedurach. Innym przypadkiem, gdy wyrzuty sumienia są niepotrzebne, jest sytuacja powtarzającego się poczucia winy po wielu latach od danego zdarzenia mimo że nie ma to już żadnego znaczenia. Jak pozbyć się wyrzutów sumienia? Oto kilka wskazówek:

• ćwiczenie pozytywnego myślenia, dbanie o dobre samopoczucie;
• poprawienie poczucia własnej wartości i samooceny;
• w sytuacji znaczących wyrzutów sumienia, bardzo ważne jest wytłumaczenie sobie przyczyn i konsekwencji poczucia winy, można napisać do siebie list;
• wyeliminowanie irracjonalnych przekonań (na przykład tych związanych z jedzeniem, ćwiczeniami);
• poprawienie relacji społecznych, rozmowa z osobami, które zostały skrzywdzone przez dany czyn.

Zdarza się, że nie można przekazać drugiej osobie informacji o swoich działaniach (na przykład o zdradzie), natomiast w takim przypadku dobrze porozmawiać z kimś innym, na przykład psychologiem, przyjaciółką, kolegą, inną osobą. Takie rozwiązanie pozwoli na przysłowiowe zrzucenie ciężaru i wyeliminowanie ciągłego poczucia winy. 

Więcej pomocnych wskazówek znajduje się na stronie poradni psychologicznej Spokój w Głowie pod adresem: https://spokojwglowie.pl/psycholog-warszawa/