„Dotykam, Wygrywam”. Brafitterka i onkolog uczą, jak dbać o piersi

Samobadanie piersi – kiedy i jak to robić?

Regularne samobadanie piersi to filar profilaktyki. Eksperci przypominają, że badanie najlepiej wykonywać co miesiąc o stałej porze. Dobrze jest wyrobić w sobie nawyk comiesięcznej kontroli – pomocne mogą być np. powiadomienia z aplikacji w telefonie lub zaznaczenie daty w kalendarzu.

Jak prawidłowo wykonać samobadanie? Oto podstawowe wskazówki:

• Stań przed lustrem i obejrzyj piersi – zwróć uwagę, czy nie ma zmian w ich kształcie, symetrii, skórze (np. wciągnięcia, obrzęku, zaczerwienienia) oraz czy brodawki wyglądają normalnie.
• Następnie zbadaj dotykiem każdą pierś. Lekarze radzą robić to w komfortowych warunkach, np. pod prysznicem, gdy skóra jest namydlona i dłoń łatwiej się przesuwa.  Lewą pierś badaj prawą ręką (i odwrotnie), używając trzech środkowych palców złączonych płasko. Kolistymi ruchami delikatnie, ale dokładnie obmacaj całą pierś centymetr po centymetrze – od okolicy pachy, poprzez pierś, aż po sutek.
• Uciskaj delikatnie, by sprawdzić, czy nie wyczuwasz pod palcami nowych zgrubień, guzków, stwardnień lub bolesnych miejsc. Pamiętaj, że struktura piersi nie jest idealnie gładka – wyczujesz naturalne grudki (to normalne gruczoły). Niepokojące są jednak nowe zmiany, wcześniej niewyczuwalne.
• Na koniec ściśnij brodawkę – upewnij się, że nie wydziela się z niej żadna wydzielina (np. krew lub płyn surowiczy).

 – Gdy pacjentka coś wyczuje, może przyjść na wizytę do onkologa. Do poradni onkologicznej nie trzeba mieć skierowania – mówi Dawid Kostiukow. Na wizycie specjalista zbada piersi i w razie potrzeby zleci dalsze badania obrazowe. - Zadaniem ginekologów podczas rutynowych wizyt również jest badanie piersi – jeśli coś wyczują, pokierują pacjentkę dalej. Innymi słowy, nie należy zwlekać.

Od kiedy zacząć regularne badania. – Czemu nie zacząć już od 18. roku życia i kontynuować później? – sugeruje lekarz, zaznaczając, że dzięki temu młoda kobieta wyrobi w sobie nawyk kontroli. U pacjentek obciążonych rodzinnie (gdy bliskie krewne chorowały na raka piersi) profilaktykę należy zacząć zdecydowanie wcześniej. – Obecność nowotworów piersi w rodzinie zwiększa ryzyko zachorowania, zwłaszcza jeśli chorowało kilka krewnych – mówi onkolog.

Mammografia pozostaje standardem badań przesiewowych u kobiet. W Polsce program bezpłatnej mammografii (często realizowany przez mobilne mammobusy) obejmuje kobiety w określonym przedziale wiekowym. – Mammobus to profilaktyka dla pań między 45. a 74. rokiem życia i zdecydowanie należy z tego korzystać – wyjaśnia Dawid Kostiukow. Kobiety bez objawów w tym wieku powinny wykonywać mammografię co 2 lata w ramach programu.